QUÁ TRÌNH BIẾN ĐỔI KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC NHÀ Ở NÔNG THÔN VÙNG ĐỒNG BẰNG BẮC BỘ

  1. Đặt vấn đề.

Nhà ở nông thôn (NONT) hay còn gọi nhà ở dân gian có nhiều giá trị kiến trúc và mang bản sắc văn hóa kiến trúc truyền thống rất đáng được lưu giữ, bảo tồn và phát triển. Giá trị bậc nhất mà kiến trúc NONT mang lại phải kể đến sự thân thiện với môi trường, thích ứng với khí hậu và chính điều này đã làm nên sự khác biệt về kiến trúc dân gian của mỗi vùng địa phương.

Vùng đồng bằng Bắc bộ (ĐBBB), cái nôi văn hóa kiến trúc truyền thống của người Việt, một dân tộc lâu đời và có dân số lớn nhất trong 54 dân tộc anh em (chiếm tới 86,2% tổng dân số toàn quốc) [6] đồng thời người Việt cũng là một trong những dân tộc giàu sức sáng tạo về tổ chức không gian nhà ở truyền thống. Do đó, khi nghiên cứu về kiến trúc NONT, chúng ta tập trung giới hạn nghiên cứu về NONT của người Việt tại vùng ĐBBB và chỉ tập trung nghiên cứu chuyên sâu về hai vấn đề của không gian kiến trúc là khuôn viên ngôi nhà và không gian nhà ở.

Read More »

Advertisements

DỰ BÁO CÁC LOẠI HÌNH NHÀ Ở NÔNG THÔN DƯỚI GÓC NHÌN PHÁT TRIỂN CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP

Trải qua một thời gian dài gần 2000 năm của giai đoạn phong kiến, nhà ở nông thôn (NONT) nước ta nhìn chung không biến đổi nhiều do mang nặng đặc điểm của nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu. Tổng thể khuôn viên cảnh quan cũng như không gian của ngôi NONT vẫn giữ được những giá trị và khuôn mẫu nhất định. Khoảng 30 năm gần đây, dưới tác động ảnh hưởng của nền kinh tế thị trường có định hướng xã hội chủ nghĩa, không gian NONT đã có nhiều biến đổi khác trước đây cả về cảnh quan khuôn viên cũng như không gian nhà ở và vấn đề được đặt ra là yếu tố nào đã làm nên sự thay đổi nhanh chóng này? Thực tế cho thấy có nhiều yếu tố tác động làm biến đổi không gian kiến trúc NONT nhưng yếu tố tác động bậc nhất phải kể đến đó là điều kiện phát triển kinh tế nông nghiệp. Trong khuôn khổ một bài báo, chúng tôi chỉ tập trung nghiên cứu dự báo các loại hình NONT trong tương lai dưới góc độ phát triển cơ cấu kinh tế nông nghiệp.

Read More »

ỨNG DỤNG HÌNH THỂ CỦA CẤU TRÚC TỰ NHIÊN TRONG TẠO HÌNH KIẾN TRÚC

This slideshow requires JavaScript.

  1. Đặt vấn đề:

Con người sinh ra và tồn tại trong môi trường tự nhiên như một thực thể hữu cơ, nó chứa đựng bản chất của tự nhiên và ngược lại, tự nhiên cũng bao dung và thân thiện với con người. Trong thế giới tự nhiên con người phải sáng tạo ra không gian ở cho mình và không gian này được coi là môi trường ở nhân tạo cùng chung sống hài hòa với môi trường tự nhiên. Môi trường nhân tạo muốn thích dụng đối với con người nó phải gắn bó với môi trường tự nhiên và phải biết khai thác các thế lợi của tự nhiên để phục vụ chính con người. Từ ngàn đời nay, con người đã biết tạo lập cấu trúc không gian nhà ở dựa vào các yếu tố khí hậu như tận dụng hướng gió mát, tránh hướng gió lạnh và hướng có bắc xạ mặt trời nóng bức, biết khai thác các yếu tố kết cấu, yếu tố cây xanh, mặt nước để cải thiện điều kiện vi khí hậu của thiên nhiên. Mặt khác, con người cũng biết dựa hình thể của cấu trúc tự nhiên thông qua sự quan sát, phân tích và bắt chước, mô phỏng các hình thể hữu cơ để sáng tạo ra ngôi nhà ở. Ví dụ mô phỏng hình dáng lá cây, hình dáng mai rùa để làm mái nhà, mô phỏng bốn chân con rùa để làm cột nhà cho vững chắc; mô phỏng cấu trúc tổ chim, tổ mối, hình dáng vỏ sò, vỏ ốc… để xây dựng nên không gian kiến trúc nhà ở cho con người.

Read More »

KIẾN TRÚC THÁP TRONG NGÔI CHÙA MIỀN BẮC VIỆT NAM

This slideshow requires JavaScript.

Tóm tắt: Trải qua hơn hai nghìn năm phát triển, kiến trúc Phật giáo mà đại diện của nó là những ngôi Chùa Tháp chính là những chứng tích lịch sử chứng minh sự tài hoa trong nghệ thuật của ông cha ta. Theo dòng thời gian, từ những am thờ phật nhỏ đến những Chùa Tháp quy mô, bề thế, kiến trúc ngôi Chùa Tháp trở thành 1 trong những loại hình kiến trúc truyền thống và đậm đà bản sắc dân tộc của Việt nam. Nếu như Chùa là loại hình kiến trúc phát triển theo phương ngang thì Tháp là loại hình kiến trúc gây ấn tượng, phát triển theo chiều đứng, bài viết này muốn nói về loại hình kiến trúc độc đáo này – kiến trúc Tháp. Trong phạm vi bài báo, xin được đề cập đến quá trình hình thành và kiến trúc ngôi Tháp trong ngôi chùa miền Bắc Việt nam.

Read More »

MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ BẢO TỒN VÀ QUẢN LÝ DI TÍCH ĐÌNH LÀNG KHU VỰC HÀ NỘI

This slideshow requires JavaScript.

Tóm tắt: Bài viết tập trung nghiên cứu bối cảnh bảo tồn của đình làng khu vực Hà Nội trong đó đề cập đến các ưu điểm và nhược điểm của các yếu tố nội tại và ngoại cảnh tác động lên đình làng. Bên cạnh đó, tác giả đề xuất áp dụng một mô hình đánh giá giá trị trong công tác bảo tồn các ngôi đình làng. Những hiểu biết cơ bản về giá trị cũng như bối cảnh bảo tồn là nền tảng cho một số nhóm giải pháp chính nhằm cải thiện công tác bảo tồn và quản lý di tích đình hiện nay. Trong các nhóm giải pháp đó, sự tham gia của cộng đồng, cải thiện hệ thống dữ liệu di tích là những vấn đề trọng tâm.

Từ khóa: Bảo tồn; đình làng; quản lý di tích; công cụ đánh giá giá trị di sản.

Read More »

GIÁ TRỊ TRUYỀN THỐNG VÀ HIỆN ĐẠI CỦA KIẾN TRÚC NHÀ ÁNH SÁNG

This slideshow requires JavaScript.

Tóm tắt: Phong trào Nhà Ánh sáng của Tự lực văn đoàn vào những năm 1930-1940 đã tạo ra được một chấn động trong xã hội với mục đích cải thiện điều kiện môi trường ở của người Việt Nam. Các tác giả của Nhà Ánh sáng đã kết hợp linh hoạt các yếu tố kiến trúc hiện đại và các giá trị của kiến trúc bản địa, tạo thành một trong những nổi bật của kiến trúc Việt Nam nửa đầu thế kỉ 20. Nghiên cứu này nhìn nhận và đánh giá các giá trị, các yếu tố và các bài học rút ra về kiến trúc quy hoạch tạo nên sự thành công của phong trào Nhà Ánh sáng thông qua công trình trại Ánh sáng ở Phúc Xá.

Từ khóa: Kiến trúc Việt Nam; kiến trúc bản địa; phong trào Nhà Ánh sáng.

Read More »

GIÁ TRỊ KIẾN TRÚC CỦA NHÀ PHỐ PHÁP TRONG KHU PHỐ PHÁP TẠI HÀ NỘI

This slideshow requires JavaScript.

Tóm tắt: Hà Nội trong thời kỳ là thuộc địa Pháp đã được quy hoạch và xây dựng một cách bài bản. Các công trình kiến trúc Pháp đã được xây dựng với số lượng lớn và đa dạng về phong cách, hình thành nên một quỹ di sản kiến trúc đồ sộ và rất có giá trị ở Hà Nội. Tuy nhiên, sau năm 1954, trải qua nhiều biến động lịch sử và xã hội, quỹ di sản kiến trúc đó đã bị hao hụt một phần. Đặc biệt từ những năm 2000 trở lại đây, dưới áp lực của quá trình đô thị hóa không được kiểm soát tốt cùng với tác động tiêu cực của nền kinh tế thị trường, tốc độ biến mất hoặc hư hại, xuống cấp của các công trình kiến trúc Pháp trở nên nhanh hơn. Sự cân bằng giữa bảo tồn và phát triển luôn là một bài toán khó trong trường hợp một đô thị lịch sử như Hà Nội. Trong số các di sản kiến trúc mà người Pháp để lại có nhà phố Pháp. Những căn nhà loại này có những giá trị rất riêng, song vẫn chưa được quan tâm nghiên cứu đúng mức, do đó cần được nhìn nhận một cách toàn diện để có các phương pháp bảo tồn phù hợp.

Từ khóa: Nhà phố Pháp, phong cách kiến trúc Pháp, bảo tồn di sản.

Read More »

GIẢI PHÁP BẢO TỒN BỀN VỮNG KIẾN TRÚC THUỘC ĐỊA PHÁP Ở HÀ NỘI.

This slideshow requires JavaScript.

Tóm tắt: Kiến trúc thuộc địa Pháp là một di sản kiến trúc đặc biệt của Hà Nội. Nghiên cứu xem xét vấn đề bảo tồn di sản ở khía cạnh phát triển bền vững. Đây là một phương pháp tiếp cận tổng hòa từ nhiều góc độ văn hóa – xã hội – kinh tế. Từ đó đề xuất các giải pháp bảo tồn bền vững áp dụng cho các mức độ khác nhau trong cấu trúc đô thị của di sản ô phố – tuyến phố – công trình.

Từ khóa: Kiến trúc thuộc địa; di sản kiến trúc; kiến trúc Hà Nội; bảo tồn; bền vững.

Read More »

KIẾN TRÚC TRUYỀN THỐNG DÂN TỘC TÀY THÁI NGUYÊN DƯỚI GÓC NHÌN PHÂN TÍCH SINH KHÍ HẬU HỌC.

This slideshow requires JavaScript.

Tóm tắt: Nghiên cứu về kiến trúc truyền thống có ý nghĩa quan trọng giúp chúng ta hiểu được quá trình hình thành và phát triển của kiến trúc, từ đó rút ra các bài học bổ ích cho công tác định hướng thiết kế công trình hiện đại, đây cũng là khía cạnh tiếp nối đúng đắn trong bản sắc văn hóa dân tộc. Bài báo này trình bầy đặc điểm nhà ở dân tộc Tày và các đặc điểm sinh khí hậu (SKH) của Thái Nguyên từ đó lý giải kiến trúc nhà ở của dân tộc Tày tại Thái Nguyên dưới góc độ sinh khí hậu học.

Từ khóa: Kiến trúc Tày; kiến trúc truyền thống; tiết kiệm năng lượng; kiến trúc xanh; sinh khí hậu; tiện nghi sinh khí hậu.

Read More »

MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHO TỔ CHỨC MÔI TRƯỜNG Ở NÔNG THÔN VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG THEO HƯỚNG HIỆN ĐẠI VÀ PHÁT HUY GIÁ TRỊ TRUYỀN THỐNG

This slideshow requires JavaScript.

TÓM TẮT: Môi trường ở nông thôn là tập hợp các yếu tố: Không gian tự nhiên, không gian kiến trúc, không gian hạ tầng kỹ thuật, kinh tế – xã hội, vệ sinh môi trường tác động đến vấn đề ở của làng – xã nông thôn. Trong những năm qua, đặc biệt là từ khi đất nước đổi mới đã có nhiều biến đổi về kinh tế, về xã hội nông thôn, về khoa học công nghệ, về môi trường khí hậu,…đã làm cho bộ mặt, không gian sống và sản xuất ở làng – xã nông thôn cả nước nói chung và trong vùng nói riêng cũng thay đổi theo. Trong đó, mặt tích cực cũng lớn, nhưng mặt tiêu cực thì lại rất nhiều tác động đến môi trường ở cần phải khắc phục. Bài báo đã nhìn lại một cách khái quát về tổ chức môi trường ở làng – xã nông thôn trong vùng qua một số giai đoạn phát triển gần đây và đưa ra một số giải pháp cho tổ chức môi trường ở theo hướng hiện đại và phát huy các giá trị truyền thống. Các đề xuất này có thể mang lại những lợi ích nhất định trong việc định hướng đối với quy hoạch và xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn hiện nay và sau này.

TỪ KHÓA: Môi trường ở; hạ tầng kỹ thuật; đồng bằng sông Hồng.

Read More »